Midyat - Mardin

**KoJiRo** · 08 Nisan 2023, 11:20

Midyat - Mardin

Midyat’la ilgili ilk yazili bilgiler M.Ö 13.Yüzyila kadar uzanir. Asur krallari için ele geçirilerek talan edilecek bir bölgedir. II. Asurnasipal M.Ö. 879 yilinda gururla: ’Matiate’yi (=Midyat) ve köylerini buyrugum altina soktum. Bol ganimet edinip, onlari yüklü haraca ve vergiye bagladim’ der.

Midyat bölgesi, tarih boyunca bu türden olaylarla sikça karsi karsiya kalir. Midyat dünyanin en eski yerlesim bölgesi olan Yukari Mezopotamya’da yer aldigi için tarih boyunca Sümerler, Asurlular, Urartular, Makedonyalilar, Persler ve Romalilar gibi bir çok uygarligin egemenligine sahne olmustur.

Midyat’in Islam egemenligi altina girmesi M.S 640 yilinda, Hz. Ömer dönemine rastlar. Daha sonra bölgeye yine müslüman olan Emevi ve Abbasiler egemen olmustur. Özellikle Abbasilerin yöreye hakim olmasiyla birlikte bölgede çok genis bir imar hareketi baslamistir. Midyat köylerinin büyük bir kismi Abbasilerin en parlak dönemini yasadigi Sultan Harun Resit zamaninda kurulmustur.

Geçmisten günümüze Midyat insani geçim kaynagini çiftçilik, hayvan yetistiriciligi ve el sanatlari olusturmustur. Midyat’in geleneksel el sanatlari tas islemeciligi, gümüs islemeciligi (Telkari), bakircilik, kilim dokuma, kumas boyama, çömlekçilik, kuyumculuk günümüzde önemini koruyor. Son yillarda talebinde büyük artis gözlenen gümüs islemeciligi yurt disinda da kendine pazar bulabiliyor. Eski Midyat’ta yan yana dizilmis 25 kadar küçük atölyede, gümüs geleneksel isleme ve tamamiyla el emegiyle islenerek, yüzük, gerdanlik, vazo, kemer, anahtarlik, çay kasigi ve bardak alti gibi aksesuarlara dönüstürülerek ülkemizde ve yurtdisina satisa sunulmaktadir. Midyat’in aslinda çok eski geçmise sahip olup günümüzde tekrar ragbet gören diger bir sanati olan tas islemeciligi, Kaymakamlik tarafindan açilan atölyede hizmet vermektedir.

Midyat Evleri

Yasam mekanlari diger ismiyle konutlar, insanlarin günlük hayatini yasadigi yerler.Konutlar insanlarin sosyo-kültürel degerlerini bir anlamda disa vuran bir özellige sahiptirler. Bu yasam mekanlarinin kendisine has özellikleri bulunan Midyat evleri, bu evlerin en büyük özelliklerinden bir tanesi sevgiyi barisin, duygularin taslara islendigi özgün evler. Burada evlerin mimari yapilari, sosyal yasam tarzlarina özgü yapim sekilleri, figürleri, mekanlarin kullanis biçimleri, figürlerin anlamlari ile Midyat has olan ceviz agacindan yapilan divan takimlari ve özellikleri verilmistir.

Midyat evlerinde kullanilan malzeme tastir. Ancak kullanilan bu tas normal tastan farklidir. Kalker tasi olarak adlandirilan açik renkli sarimsi yapidadir. Bu taslarin en büyük özelligi çok kolay kesilebilmesinden dolayi rahat bir sekilde islenebilir özellikte olmasi zengin süslemelerin elde edilmesini saglamistir. Kolay islenen ve ocaktan çikartilan bir süre sonra sertlesen (iklim sartlarina dayaniklik kazanan) bu kireçli olusum Midyat yapilarinin her devrinde ayni rahatlikla kullanilmis ve halen kullanilmaktadir. Bu evlerde herhangi bir siva malzemesi kullanilmaz. Belirli zaman dilimlerinde taslarin temizlenmesi amaciyla, tas kirintilari kum haline getirilerek ve bu kum ile duvarlar ovularak temizlenir. Duvarlarin örülme isleminde ise kireç ile karistirilan bu kumdan harç elde edilir. Elde edilen bu harç ile duvar örülür. Midyat’ta ahsap malzemenin kullanilmamis olmasi agacin yoklugundan degil, Midyatlilarin tasçi gelenegine siki sikiya bagli olmasindan kaynaklanmaktadir.Bu gelenek o kadar yerlesmistir ki bugün bile beton yapilar yadirganmaktadir.

Hiçbir evin gölgesi birbirinin üzerine düsmemektedir.Günes isinlarinin aksine düzenlenen daracik sokaklar iklim sartlarina göre yazin kavurucu sicaginda gölgede kalip insanlari sicaktan korur. Bu evlerde kullanilan taslar sicak ve sogukta daha fazla sertlesir. Taslarin özelliklerinden dolayi yazlari serin kislari sicak olur. Kat tavaninin meydana getirilisinde çapraz tonozlar kullanilir. Tavanlar iki veya dört tonozlu sekilde olur. Evler genellikle iki katlidir. Alt kat genellikle günümüzde kullanilmamakla beraber; ahir, at barinagi, kiler vb. amaçlarla kullanilmistir.

Giris kapisindan alt katin avlusuna girilir. Alt kattan üst kata kesme tastan yapilan bir merdiven ile çikilir. Odalar avluya bakan revak eyvanin yanlarinda siralanmistir. Yazlari kesme tas döseli eyvanda oturulur, geceleri yatilir. Iklime bagli olarak kapi ve pencereler küçük tutulmustur.Mimari dehanin doruk noktasina ulasan, bir oya gibi geometrik sekiller ve bitki desenleri ile islenmis ve bu sekilde adeta tasin dili meydana getirilmistir.

Bu durum ön yüzlerine oymali tas sütunlar kemerli revaklarla devinimli bir görünüm kazandirilmistir. Sanatkarca islenmis tas süslemelerin baslica motifleri, burma, lale, üzüm salkimlari ve karanfildir. Midyat evleri kapi ve pencerelerinin etrafinda oya gibi islenen ve büyük bir ihtisam ile tasin dili ile insanlarin duygulari ortaya çikarilmistir. Yeri geldiginde pekmezini yaptigi üzüm salkimlarini, yeri geldiginde etrafini süsleyen karanfil ve laleleri ile sani belli beyaz güvercini tasa islemistir. Kapilar içerisinde dis kapi sade ve yalin bir sekilde genelde üst tarafi kemer seklindedir.

Odalarin giris kapilari daha süslü iç içe zengin motifler tasir. Evlerin klasik sekli olan kemerli kapilardir. Kapinin üst tarafinda çerçeve motifleri ve kapi kenar motifleri arasinda yuvarlak bir çerçeve içerisinde, lale, karanfil ve farkli motifleri içeren armalar bulunur yada bu armalar içerisinde Hz. Süleyman mührü bulunur.

Kapi ve pencereler tas figürleri arasinda nerede ise kaybolmustur. Ancak dis kapilar yapi üzerinde etki birakmistir. Çok agir bir sekilde yapilmis olup metal aksamlar ile ahsap bir arada kullanilmislardir. Kapilarda antik bir yapi vardir. Ahsap olarak gürgen ve mese kullanilmistir.

Midyat evlerindeki pencereler temel olarak iki sekilde yapilir. Birincisinde dikdörtgen ve üstü üçgen seklindeki alinlik içerisinde kemerli bir sekilde yapilmaktadir. İkincisinde ise dikdörtgen pencereler üstlerinde kusluk denilen küçük bir pencere ve çevresi çesitli motifler ile süslü yumusak hatlara sahip bir alinlik içerisinde olusmaktadir.

Pencereler iklim sartlarindan dolayi küçük tutulmustur. Ancak alinlik ve süslemeler ile bir agirlik kazandirilmistir. Midyat evlerindeki pencerelerin en büyük özelligi pencerenin geometrik sekli ile süslemeli alinlik arasinda geometrik zitliktan olusan bir uyum vardir. Midyat evlerindeki dis cephe özelliklerinden bir taneside her cephede farkli pencereler ve süslemeler yer almaktadir.

Yumusak hatlara sahip pencerelerde cephe keskin süslemeler ile süslenmistir. Ayrica tavan yüksekligindenitibaren cephede hareketlilik olusturan süslemeler yapilmaktadir. Midyat’taki evlerin baska bir özelligi de, mimari yapilarda Hirist Süryani imzasi vardir. Midyat evleri güneyin disinda baska yönlere de bakmaktadir. Evlerdeki mihrap sekli Hiristiyanlarin kiblesi dogu cephesinde bulunmaktadir. Midyat evlerinde ayrica küçükte olsa tas konsollar ile bir balkon olusturulmustur.

Benzer Konular:

Mardin'in En Nitelikli, Gizemli Yapıları 'Abbaralar'

Konu Bilgileri
	Konu Başlığı Midyat - Mardin	Konudaki Cevap Sayısı 0
	Şuan Bu Konuyu Görüntüleyenler	Görüntülenme Sayısı 371

08 Nisan 2023, 11:20	#1
Çevrimdışı KoJiRo Profil ayrıntılarını üye olmadan ya da oturum açmadan görüntüleyemezsiniz.	Midyat - Mardin Midyat - Mardin Midyat’la ilgili ilk yazili bilgiler M.Ö 13.Yüzyila kadar uzanir. Asur krallari için ele geçirilerek talan edilecek bir bölgedir. II. Asurnasipal M.Ö. 879 yilinda gururla: ’Matiate’yi (=Midyat) ve köylerini buyrugum altina soktum. Bol ganimet edinip, onlari yüklü haraca ve vergiye bagladim’ der. Midyat bölgesi, tarih boyunca bu türden olaylarla sikça karsi karsiya kalir. Midyat dünyanin en eski yerlesim bölgesi olan Yukari Mezopotamya’da yer aldigi için tarih boyunca Sümerler, Asurlular, Urartular, Makedonyalilar, Persler ve Romalilar gibi bir çok uygarligin egemenligine sahne olmustur. Midyat’in Islam egemenligi altina girmesi M.S 640 yilinda, Hz. Ömer dönemine rastlar. Daha sonra bölgeye yine müslüman olan Emevi ve Abbasiler egemen olmustur. Özellikle Abbasilerin yöreye hakim olmasiyla birlikte bölgede çok genis bir imar hareketi baslamistir. Midyat köylerinin büyük bir kismi Abbasilerin en parlak dönemini yasadigi Sultan Harun Resit zamaninda kurulmustur. Geçmisten günümüze Midyat insani geçim kaynagini çiftçilik, hayvan yetistiriciligi ve el sanatlari olusturmustur. Midyat’in geleneksel el sanatlari tas islemeciligi, gümüs islemeciligi (Telkari), bakircilik, kilim dokuma, kumas boyama, çömlekçilik, kuyumculuk günümüzde önemini koruyor. Son yillarda talebinde büyük artis gözlenen gümüs islemeciligi yurt disinda da kendine pazar bulabiliyor. Eski Midyat’ta yan yana dizilmis 25 kadar küçük atölyede, gümüs geleneksel isleme ve tamamiyla el emegiyle islenerek, yüzük, gerdanlik, vazo, kemer, anahtarlik, çay kasigi ve bardak alti gibi aksesuarlara dönüstürülerek ülkemizde ve yurtdisina satisa sunulmaktadir. Midyat’in aslinda çok eski geçmise sahip olup günümüzde tekrar ragbet gören diger bir sanati olan tas islemeciligi, Kaymakamlik tarafindan açilan atölyede hizmet vermektedir. Midyat Evleri Yasam mekanlari diger ismiyle konutlar, insanlarin günlük hayatini yasadigi yerler.Konutlar insanlarin sosyo-kültürel degerlerini bir anlamda disa vuran bir özellige sahiptirler. Bu yasam mekanlarinin kendisine has özellikleri bulunan Midyat evleri, bu evlerin en büyük özelliklerinden bir tanesi sevgiyi barisin, duygularin taslara islendigi özgün evler. Burada evlerin mimari yapilari, sosyal yasam tarzlarina özgü yapim sekilleri, figürleri, mekanlarin kullanis biçimleri, figürlerin anlamlari ile Midyat has olan ceviz agacindan yapilan divan takimlari ve özellikleri verilmistir. Midyat evlerinde kullanilan malzeme tastir. Ancak kullanilan bu tas normal tastan farklidir. Kalker tasi olarak adlandirilan açik renkli sarimsi yapidadir. Bu taslarin en büyük özelligi çok kolay kesilebilmesinden dolayi rahat bir sekilde islenebilir özellikte olmasi zengin süslemelerin elde edilmesini saglamistir. Kolay islenen ve ocaktan çikartilan bir süre sonra sertlesen (iklim sartlarina dayaniklik kazanan) bu kireçli olusum Midyat yapilarinin her devrinde ayni rahatlikla kullanilmis ve halen kullanilmaktadir. Bu evlerde herhangi bir siva malzemesi kullanilmaz. Belirli zaman dilimlerinde taslarin temizlenmesi amaciyla, tas kirintilari kum haline getirilerek ve bu kum ile duvarlar ovularak temizlenir. Duvarlarin örülme isleminde ise kireç ile karistirilan bu kumdan harç elde edilir. Elde edilen bu harç ile duvar örülür. Midyat’ta ahsap malzemenin kullanilmamis olmasi agacin yoklugundan degil, Midyatlilarin tasçi gelenegine siki sikiya bagli olmasindan kaynaklanmaktadir.Bu gelenek o kadar yerlesmistir ki bugün bile beton yapilar yadirganmaktadir. Hiçbir evin gölgesi birbirinin üzerine düsmemektedir.Günes isinlarinin aksine düzenlenen daracik sokaklar iklim sartlarina göre yazin kavurucu sicaginda gölgede kalip insanlari sicaktan korur. Bu evlerde kullanilan taslar sicak ve sogukta daha fazla sertlesir. Taslarin özelliklerinden dolayi yazlari serin kislari sicak olur. Kat tavaninin meydana getirilisinde çapraz tonozlar kullanilir. Tavanlar iki veya dört tonozlu sekilde olur. Evler genellikle iki katlidir. Alt kat genellikle günümüzde kullanilmamakla beraber; ahir, at barinagi, kiler vb. amaçlarla kullanilmistir. Giris kapisindan alt katin avlusuna girilir. Alt kattan üst kata kesme tastan yapilan bir merdiven ile çikilir. Odalar avluya bakan revak eyvanin yanlarinda siralanmistir. Yazlari kesme tas döseli eyvanda oturulur, geceleri yatilir. Iklime bagli olarak kapi ve pencereler küçük tutulmustur.Mimari dehanin doruk noktasina ulasan, bir oya gibi geometrik sekiller ve bitki desenleri ile islenmis ve bu sekilde adeta tasin dili meydana getirilmistir. Bu durum ön yüzlerine oymali tas sütunlar kemerli revaklarla devinimli bir görünüm kazandirilmistir. Sanatkarca islenmis tas süslemelerin baslica motifleri, burma, lale, üzüm salkimlari ve karanfildir. Midyat evleri kapi ve pencerelerinin etrafinda oya gibi islenen ve büyük bir ihtisam ile tasin dili ile insanlarin duygulari ortaya çikarilmistir. Yeri geldiginde pekmezini yaptigi üzüm salkimlarini, yeri geldiginde etrafini süsleyen karanfil ve laleleri ile sani belli beyaz güvercini tasa islemistir. Kapilar içerisinde dis kapi sade ve yalin bir sekilde genelde üst tarafi kemer seklindedir. Odalarin giris kapilari daha süslü iç içe zengin motifler tasir. Evlerin klasik sekli olan kemerli kapilardir. Kapinin üst tarafinda çerçeve motifleri ve kapi kenar motifleri arasinda yuvarlak bir çerçeve içerisinde, lale, karanfil ve farkli motifleri içeren armalar bulunur yada bu armalar içerisinde Hz. Süleyman mührü bulunur. Kapi ve pencereler tas figürleri arasinda nerede ise kaybolmustur. Ancak dis kapilar yapi üzerinde etki birakmistir. Çok agir bir sekilde yapilmis olup metal aksamlar ile ahsap bir arada kullanilmislardir. Kapilarda antik bir yapi vardir. Ahsap olarak gürgen ve mese kullanilmistir. Midyat evlerindeki pencereler temel olarak iki sekilde yapilir. Birincisinde dikdörtgen ve üstü üçgen seklindeki alinlik içerisinde kemerli bir sekilde yapilmaktadir. İkincisinde ise dikdörtgen pencereler üstlerinde kusluk denilen küçük bir pencere ve çevresi çesitli motifler ile süslü yumusak hatlara sahip bir alinlik içerisinde olusmaktadir. Pencereler iklim sartlarindan dolayi küçük tutulmustur. Ancak alinlik ve süslemeler ile bir agirlik kazandirilmistir. Midyat evlerindeki pencerelerin en büyük özelligi pencerenin geometrik sekli ile süslemeli alinlik arasinda geometrik zitliktan olusan bir uyum vardir. Midyat evlerindeki dis cephe özelliklerinden bir taneside her cephede farkli pencereler ve süslemeler yer almaktadir. Yumusak hatlara sahip pencerelerde cephe keskin süslemeler ile süslenmistir. Ayrica tavan yüksekligindenitibaren cephede hareketlilik olusturan süslemeler yapilmaktadir. Midyat’taki evlerin baska bir özelligi de, mimari yapilarda Hirist Süryani imzasi vardir. Midyat evleri güneyin disinda baska yönlere de bakmaktadir. Evlerdeki mihrap sekli Hiristiyanlarin kiblesi dogu cephesinde bulunmaktadir. Midyat evlerinde ayrica küçükte olsa tas konsollar ile bir balkon olusturulmustur. Benzer Konular: Mardin'in En Nitelikli, Gizemli Yapıları 'Abbaralar'
	Alıntı

Sitede Yeni misiniz?	Yardıma mı İhtiyacınız Var?
Forum Duyuruları Forum Yöneticilerini Görüntüle Bizimle İletişim Kaydol	Sıkça Sorulan Sorular Forumları Okundu Olarak İşaretle Parolanızı mı unuttunuz?

Forum ve Yazılım	Yasal Uyarı	Künye
vBulletin® Sürüm 3.8.11 altyapısı ile çalışmaktadır Copyright ©2000 - 2026, vBulletin Solutions Inc. ForumHayali.Com, lisanslı vBulletin® kullanmaktadır. Tüm yasal yükümlülüklerini yerine getirmiş olan legal bir genel forum sitesidir.	ForumHayali; 5651 sayılı kanuna göre yer sağlayıcı olarak tanımlanan, içerikleri önceden kontrol etme yükümlülüğüne sahip olmadığı için kullanıcıların paylaşımlarından ancak bildirim yoluyla haberdar olduğunda yasa gereği sorumluluğu doğduğundan, paylaşımlardan yana doğrudan sorumlu tutulamayacak bir genel forum sitesidir. Bu nedenle ForumHayali.Com üzerinde yayımlanan içeriklerin herhangi bir hak ihlâli oluşturduğunu ya da hukuksal bir sorun yarattığını düşünüyorsanız, hak sahibi iseniz, İLETİŞİM bağlantısındaki formu doldurarak gerekli bildirimde bulunabilirsiniz. Şikâyetiniz titizlikle incelendikten sonra tarafınıza geri dönüş yapılacak ve gerekli hallerde bahse konu içerik yayından kaldırılacaktır.	Kurucu: BuRHaN - ReaL

Şu anda bu konuyu görüntüleyen etkin kullanıcılar: 1 (0 üye ve 1 konuk)