Gitar Tabı ile Akor Birlikte Nasıl Okunur?

Gitar Tabı ile Akor Birlikte Nasıl Okunur?

Gitar Tabı ile Akor Birlikte Nasıl Okunur?

Gitar çalarken bazı şarkılarda yalnızca akor isimleri, bazı şarkılarda ise yalnızca tab gösterimi bulunabilir. Ancak birçok gitar parçasında akorlar ve tablar birlikte kullanılır.

Akor, parçanın armonik yapısını gösterirken tab, hangi telde hangi perdeye basılacağını gösterir. Bu iki sistemi birlikte okuyabilmek, şarkıların hem ritim hem de melodi bölümlerini daha doğru çalmayı kolaylaştırır.


Gitar Tabı Nedir?

Gitar tabı, gitar tellerini ve bu teller üzerinde basılacak perdeleri gösteren pratik bir yazım sistemidir.

Standart gitar tabında altı yatay çizgi bulunur:

e|---------------- → 1. tel
B|---------------- → 2. tel
G|---------------- → 3. tel
D|---------------- → 4. tel
A|---------------- → 5. tel
E|---------------- → 6. tel

Tabdaki sayı, ilgili telde hangi perdeye basılacağını gösterir.

Örneğin:

e|--0--

1. telin açık çalınacağını belirtir.

e|--3--

1. telin 3. perdesine basılması gerektiğini gösterir.


Akorlar Tabın Üzerinde Nasıl Gösterilir?

Şarkı tablarında akor isimleri genellikle tabın üzerinde yazılır.

Örneğin:

C G Am

e|-----0-------------3-------------0-----
B|-----1-------------0-------------1-----
G|-----0-------------0-------------2-----
D|-----2-------------0-------------2-----
A|-----3-------------2-------------0-----
E|-------------------3-------------------

Burada C, G ve Am akorları parçanın armonik yapısını gösterirken, altındaki tab ise hangi notaların ve tellerin çalınacağını gösterir.

Ancak tabın üzerindeki akor adı her zaman alttaki notaların tamamının aynı anda çalınacağı anlamına gelmez. Tab, parçadaki belirli nota veya melodinin nasıl çalınacağını ayrıca gösterebilir.


Tab ile Akor Arasındaki Fark Nedir?

İki sistemin temel amacı farklıdır.

Akor: Aynı anda veya bir armonik yapı içinde kullanılan nota grubunu ve eşlik yapısını belirtir.

Tab: Hangi telde hangi perdeye basılacağını gösterir.

Örneğin bir bölümde:

Am

yazıyorsa gitarist Am akorunu basabilir.

Tabda ise:

e|-------0---
B|-----1-----
G|---2-------

gibi bir gösterim varsa gitarist bu notaları belirtilen sırayla çalar.


Akor ve Tab Aynı Anda Nasıl Takip Edilir?

Öncelikle şarkının akorlarını öğrenmek faydalıdır. Daha sonra tab üzerinde hangi notaların hangi akora denk geldiği takip edilebilir.

Örneğin:

Am

e|---------0---------
B|-------1---1-------
G|-----2-------2-----
D|---2-----------2---
A|-0---------------0-

Burada üstteki Am, bölümün akorunu belirtir.

Altındaki tab ise Am akorunun tellerinin belirli bir sırayla çalındığını gösterir.

Bu nedenle gitarist aynı anda hem Am akorunun yapısını hem de arpej şeklindeki tabı takip edebilir.


Akor Değişimi Tabda Nasıl Anlaşılır?

Şarkı içerisinde akor değiştikçe tabın üzerinde yeni akor isimleri görülebilir.

Örneğin:

C G Am

e|------0----------------3----------------0------
B|------1----------------0----------------1------
G|------0----------------0----------------2------
D|------2----------------0----------------2------
A|------3----------------2----------------0------
E|-----------------------3-----------------------

Burada müzisyen sırasıyla C, G ve Am armonileri üzerinden ilerler.

Tabdaki notaların çalınma sırası ve ritmi ise parçanın orijinal düzenlemesine göre değişebilir.


Tabdaki 0, Sayılar ve X Ne Anlama Gelir?

Tab okurken bazı sembollerin anlamını bilmek gerekir.

0: Tel açık çalınır.

1, 2, 3...: İlgili perdeye basılır.

X: Tel çalınmaz veya susturulur.

Örneğin:

A|--0--

5. telin açık çalınacağını gösterir.

D|--2--

4. telin 2. perdesine basılacağını gösterir.

E|--X--

6. telin çalınmaması gerektiğini gösterir.


Akor Şeması ile Tab Birlikte Nasıl Kullanılır?

Bazı şarkılarda akor şeması, akorun parmaklarla nasıl basılacağını gösterirken tab şarkıdaki melodiyi veya arpeji gösterir.

Örneğin bir bölümün akoru C ise önce C majör akorunun nasıl basıldığı öğrenilebilir.

Daha sonra tabdaki:

3 - 2 - 0 - 1 - 0

gibi notalar takip edilerek parçanın arpej veya melodisi çalınabilir.

Bu yöntem özellikle şarkıların orijinal gitar partilerini öğrenirken oldukça kullanışlıdır.


Akor ve Tab Okurken Ritim Nasıl Takip Edilir?

Tabdaki notaların sırası tek başına her zaman ritmi tam olarak açıklamayabilir. Bu nedenle şarkının kayıt üzerinden dinlenmesi veya tabda ayrıca belirtilen ritim işaretlerinin takip edilmesi gerekebilir.

Özellikle arpejlerde notalar arasındaki zaman aralıklarına dikkat edilmelidir.

Örneğin:

5 - 3 - 2 - 1

şeklindeki bir arpej sadece tel sırasını gösterir. Bu notaların ne kadar süreyle ve hangi tempoda çalınacağı parçanın ritmine bağlıdır.

Bu nedenle metronom kullanmak ve parçayı yavaş tempoda çalışmak faydalı olabilir.


Yeni Başlayanlar İçin Tab ve Akor Çalışması

Başlangıçta basit bir akor dizisi seçilebilir:

C → G → Am → Em

Önce bu akorların parmak pozisyonları öğrenilir.

Daha sonra her akor için basit bir arpej kalıbı uygulanabilir:

5 - 4 - 3 - 2 - 1 - 2 - 3 - 4

Ardından akor değişimleri yavaş tempoda çalışılır.

Bu çalışma, hem akorları hem de tab okumayı aynı anda geliştirmeye yardımcı olur.


Tab ve Akor Okurken Yapılan Hatalar

• Akor adını tabdaki tek bir nota gibi düşünmek
• Tabdaki tel sırasını karıştırmak
• 0 ve X işaretlerini yanlış yorumlamak
• Akor değişimlerini takip etmemek
• Tabdaki sayıları ritim bilgisi sanmak
• Çok hızlı çalmaya çalışmak
• Akoru doğru basmadan tabı çalmaya çalışmak
• Açık tellerin yanlışlıkla susturulması

Bu hatalarla karşılaşıldığında parçayı yavaşlatmak ve küçük bölümlere ayırarak çalışmak daha kontrollü ilerlemeyi sağlar.


Sonuç

Gitar tabı ve akor birlikte okunduğunda, akorların oluşturduğu armonik yapı ile gitar üzerinde çalınacak nota ve perde bilgileri aynı anda takip edilebilir.

Akorlar hangi armoninin çalındığını, tab ise hangi tel ve perdelerin kullanılacağını gösterir.

Yeni başlayanlar önce temel akorları öğrenmeli, ardından basit tabları bu akorlarla birlikte çalışmalıdır. C, G, Am ve Em gibi temel akorlarla basit arpejler uygulamak, iki sistemi birlikte okumayı öğrenmek için iyi bir başlangıç olabilir.

Kaynak: Temel gitar tab ve akor okuma bilgileri